روتین پوست لازم نیست پیچیده باشد. سه قدم اصلی، ترتیب درست صبح و شب، و تفاوت انتخاب برای پوست چرب، خشک و مختلط؛ همراه جواب رایج‌ترین پرسش‌ها.
بیشتر روتین‌هایی که در شبکه‌های اجتماعی می‌بینید ده قدم دارند؛ پوست شما به سه قدم نیاز دارد: پاک‌سازی، مرطوب نگه داشتن و محافظت در برابر آفتاب. هر محصول دیگری اضافه است و فقط وقتی ارزش دارد که این سه درست انجام شوند. این راهنما ترتیب درست را برای صبح و شب، و تفاوت انتخاب‌ها را برای پوست چرب، خشک و مختلط توضیح می‌دهد.
اول نوع پوستتان را بشناسید
صورت را با یک شویندهٔ ملایم بشویید، خشک کنید و یک ساعت هیچ محصولی نزنید. بعد نگاه کنید:
- چرب: کل صورت براق شده و منافذ، به‌خصوص روی بینی و گونه‌ها، دیده می‌شوند.
- خشک: پوست کشیده است، شاید کمی پوسته دارد و براقی ندارد.
- مختلط: ناحیهٔ T (پیشانی، بینی و چانه) براق است و گونه‌ها معمولی یا خشک‌اند.
- معمولی: نه کشیده است و نه براق.
نوع پوست ثابت نیست؛ با فصل، سن و هورمون‌ها تغییر می‌کند. اگر زمستان‌ها روتینتان دیگر جواب نمی‌دهد، احتمالاً پوستتان خشک‌تر شده است.
روتین صبح؛ سه یا چهار قدم
- شوینده: یک ژل ملایم، یا برای پوست خشک فقط آب ولرم. صبح پوست کثیف نیست و شست‌وشوی قوی لازم ندارد.
- سرم آبرسان (اختیاری): روی پوست هنوز نم‌دار.
- مرطوب‌کننده: بافتش را با نوع پوست انتخاب کنید؛ جدول پایین را ببینید.
- ضدآفتاب: قدم آخر و حذف‌نشدنی، حتی در روزهای ابری و داخل خانه کنار پنجره.
روتین شب؛ پاک‌سازی دومرحله‌ای
- پاک کردن آرایش و ضدآفتاب: با میسلار واتر و پد آرایش پاک‌کن. ریمل و خط‌چشم ضدآب به پاک‌کنندهٔ دوفاز نیاز دارند.
- شست‌وشو: با ژل شست‌وشوی صورت مناسب پوستتان. اگر آرایش یا ضدآفتاب نزده بودید، قدم اول را رد کنید.
- محصول درمانی (اختیاری): مثل رتینول یا اسیدها، فقط شب‌ها و با دفعات کم در شروع. در بارداری و شیردهی رتینول و رتینوئیدها را مصرف نکنید و پیش از هر محصول درمانی با پزشک مشورت کنید.
- مرطوب‌کننده: شب می‌تواند کمی غنی‌تر از صبح باشد.
این ترتیب یک قاعدهٔ ساده دارد: از رقیق به غلیظ. محصول آبکی‌تر اول و محصول کرمی‌تر بعد.
برای هر نوع پوست چه بافتی
| پوست چرب | پوست خشک | پوست مختلط | |
|---|---|---|---|
| شوینده | ژل پاک‌کنندهٔ عمیق شب‌ها، ژل ملایم صبح‌ها | ژل آبرسان یا کرمی؛ صبح‌ها آب ولرم کافی است | ژل ملایم |
| آبرسان | سرم یا ژل‌کرم سبک | سرم آبرسان زیر کرم | سرم سبک روی کل صورت |
| مرطوب‌کننده | بافت ژلی و غیرکومدون‌زا | بافت کرمی غنی‌تر | سبک روی ناحیهٔ T، غنی‌تر روی گونه‌ها |
| ضدآفتاب | فلوئید یا ژلی، مات‌کننده | کرمی | فلوئید سبک |
پوست چرب هم آبرسان می‌خواهد؟
بله. چربی و آب دو چیز متفاوت‌اند: پوست چرب ممکن است سبوم زیادی داشته باشد و هم‌زمان کم‌آب باشد، و نشانه‌اش حس کشیدگی بعد از شست‌وشو یا براق و در عین حال پوسته‌پوسته بودن است. حذف مرطوب‌کننده در پوست چرب معمولاً کمکی نمی‌کند؛ کافی است بافت سبک و بدون روغن انتخاب کنید. در سرم و آبرسان پوست، سرم‌های آبرسان لورال برای پوست نرمال تا چرب، نرمال تا خشک، و خشک و حساس جدا عرضه می‌شوند.
آبرسان با مرطوب‌کننده چه فرقی دارد؟
آبرسان (مثل سرم‌های حاوی هیالورونیک اسید یا گلیسیرین) آب را به لایه‌های سطحی پوست می‌کشد. مرطوب‌کننده روی پوست لایه‌ای می‌سازد که جلوی تبخیر همان آب را می‌گیرد. برای همین ترتیبشان مهم است: اول آبرسان، بعد مرطوب‌کننده. پوست چرب گاهی با یکی از این دو، مثلاً یک ژل‌کرم آبرسان، کارش راه می‌افتد؛ پوست خشک معمولاً به هر دو نیاز دارد. برای توضیح بیشتر، مقالهٔ تفاوت کرم مرطوب‌کننده و آبرسان را ببینید.
ضدآفتاب؛ قدمی که بیشتر از همه حذف می‌شود
ضدآفتاب از مؤثرترین قدم‌ها برای پیشگیری از لک و پیری زودرس است، و بدون آن بخش بزرگی از اثر بقیهٔ روتین از دست می‌رود. برای صورت و گردن حدود دو بند انگشت لازم است و در آفتاب حدود هر دو ساعت، و بعد از عرق زیاد یا شنا، باید تمدید شود. نکات انتخاب SPF و ضدآفتاب فیزیکی یا شیمیایی را در کرم ضد آفتاب نوشته‌ایم. دربارهٔ ضدآفتاب برای پوست آکنه‌ای هم مقالهٔ ضدآفتاب رنگی یا بی‌رنگ را ببینید.
دو نمونه روتین کامل
روتین پوست چرب
- صبح: ژل شست‌وشوی ملایم ← سرم آبرسان سبک ← ژل‌کرم مرطوب‌کننده ← ضدآفتاب فلوئید مات
- شب: میسلار واتر (اگر ضدآفتاب زده‌اید) ← ژل پاک‌کنندهٔ عمیق ← ژل‌کرم سبک
- یک تا دو بار در هفته: لایه‌برداری ملایم، نه روی جوش ملتهب
روتین پوست خشک
- صبح: آب ولرم یا ژل آبرسان ← سرم آبرسان روی پوست نم‌دار ← کرم مرطوب‌کنندهٔ غنی ← ضدآفتاب کرمی
- شب: میسلار واتر مخصوص پوست خشک ← شویندهٔ آبرسان ← سرم ← کرم غنی‌تر از صبح
تونر برای پوست چرب لازم است؟ فواید و طرز استفاده
تونر قدم ضروری روتین نیست. برای پوست چرب، تونرهای بدون الکل می‌توانند باقی‌ماندهٔ شوینده را بردارند و پوست را برای سرم آماده کنند و حس تمیزی بیشتری بدهند. تونرهای امروزی بیشتر یک لایهٔ آبرسان سبک‌اند و اگر پوستتان با سرم و مرطوب‌کننده راحت است، حذفشان مشکلی ندارد. اگر استفاده می‌کنید، بعد از شست‌وشو و پیش از سرم بزنید؛ با پد به‌آرامی بکشید، یا اگر پوست حساس دارید، با کف دست روی پوست ضربه بزنید. تونرهای الکلی و قابض پوست خشک و حساس را خشک‌تر می‌کنند. تفاوت تونر با میسلار واتر و ترتیب استفادهٔ این دو را در مقالهٔ میسلار واتر یا تونر؟ بخوانید.
پوست حساس؛ کمتر، بهتر است
برای پوست حساس، روتین کوتاه‌تر معمولاً بهتر جواب می‌دهد: شویندهٔ ملایم، مرطوب‌کنندهٔ بدون عطر و ضدآفتاب. ضدآفتاب‌های فیزیکی (معدنی) کمتر پوست را تحریک می‌کنند. محصولات قوی مثل رتینول و اسیدها را یکی‌یکی، با فاصله و با دفعات کم اضافه کنید، و هر محصول جدید را اول روی ناحیهٔ کوچکی تست کنید. در بارداری و شیردهی رتینول و رتینوئیدها را مصرف نکنید.
روتین زمستان و تابستان
در زمستان هوای سرد و بخاری پوست را خشک‌تر می‌کند؛ مرطوب‌کنندهٔ غنی‌تر، آب ولرم به جای داغ و کوتاه کردن زمان دوش کمک می‌کند. در تابستان عرق و چربی بیشتر است؛ بافت‌های سبک‌تر و تمدید منظم ضدآفتاب اهمیت پیدا می‌کنند. لازم نیست کل روتین را عوض کنید؛ معمولاً تغییر بافت مرطوب‌کننده کافی است. برای شویندهٔ بدن هم مقالهٔ شامپو بدن یا صابون را ببینید.
سه اشتباه رایج
- چند محصول جدید با هم: هر بار فقط یک محصول تازه اضافه کنید و دو هفته صبر کنید؛ اگر واکنشی پیش آمد، بدانید کار کدام بوده است.
- شست‌وشوی زیاد: دو بار در روز کافی است. شست‌وشوی بیشتر سد پوستی را ضعیف می‌کند و ممکن است پوست چرب را چرب‌تر نشان دهد.
- تست نکردن: محصول جدید را اول روی ناحیهٔ کوچکی، مثلاً زیر فک، امتحان کنید.
پرسش‌های رایج
آیا میسلار واتر باعث جوش می‌شود؟
خودِ میسلار واتر برای بیشتر پوست‌ها مشکلی ندارد، اما اگر پوستتان مستعد جوش است، باقی‌ماندنش روی پوست می‌تواند منافذ را سنگین کند. بعد از میسلار واتر صورت را با یک شویندهٔ ملایم بشویید.
آیا ژل شست‌وشو باعث جوش می‌شود؟
اگر بعد از شروع یک شویندهٔ جدید جوش یا تحریک تازه‌ای پیدا کردید و شوینده مادهٔ فعالی مثل اسید ندارد، احتمالاً با پوستتان سازگار نیست؛ مصرفش را قطع کنید. شست‌وشوی بیش از دو بار در روز یا شویندهٔ خیلی قوی هم پوست را تحریک می‌کند. برای مقایسهٔ دو ژل شست‌وشو، ژل شستشوی نوتروژینا یا گارنیر را ببینید.
پوست خشک هم جوش می‌زند؟
بله. جوش به عوامل مختلفی بستگی دارد و فقط مخصوص پوست چرب نیست. در پوست خشک، شویندهٔ خیلی قوی و حذف مرطوب‌کننده می‌تواند اوضاع را بدتر کند.
کی نتیجه را ببینم؟
آبرسانی در چند روز حس می‌شود، ولی تغییر بافت پوست و کم‌رنگ شدن لک‌ها معمولاً چند هفته تا چند ماه مصرف پیوسته می‌خواهد. پیوستگی از گران بودن محصول مهم‌تر است.
قرمزی، سوزش یا خارشی که با کنار گذاشتن محصول برطرف نمی‌شود، و جوش‌های دردناک و عمقی را به متخصص پوست نشان دهید؛ این‌ها با تغییر روتین خانگی حل نمی‌شوند.
تیم تحریریهٔ پاکینا راهنماهای خرید و استفادهٔ محصولات آرایشی، بهداشتی و شوینده را بر پایهٔ برچسب و مشخصات خود محصولات تهیه می‌کند.
مقالات مرتبط
مطالب مشابه که ممکن است دوست داشته باشید
راهنمای خرید و مراقبت
میسلار واتر یا تونر؟ تفاوت، ترتیب استفاده و انتخاب برای نوع پوست
میسلار واتر پاککننده است و تونر قدم بعد از شست‌وشو؛ جای هم را نمیگیرند. تفاوت، ترتیب درست و اینکه برای پوست چرب، خشک یا حساس کدام اولویت دارد.
راهنمای خرید و مراقبت
ریمل اسنس، گلدن رز یا فلومار؟ مقایسه و راهنمای انتخاب ریمل
بین ریمل اسنس، گلدن رز و فلومار کدام را بخریم؟ مقایسهٔ مدل به مدل بر اساس نوع مژه، ترکیب دو ریمل، نکات لنز و تشخیص ریمل اصل از فیک.
راهنمای خرید و مراقبت
تفاوت لوسیون‌های وازلین؛ کدام برای پوست شما مناسب است؟
چهار لوسیون وازلین، چهار کاربرد: کدام برای پوست خیلی خشک، کدام برای پوست حساس یا چرب، لوسیون کاکائو برای چی خوبه، و چه وقت کرم بهتر از لوسیون است.